Οι γονείς επιλέγουν με μεγάλη προσοχή αντηλιακά, μαγιό και καπέλα, ωστόσο συχνά παραμελούν κάπως την προστασία των ευαίσθητων παιδικών ματιών. Τα μάτια των μικρότερων είναι πολλαπλά πιο ευαίσθητα στην UV ακτινοβολία από τα μάτια ενός ενήλικα. Στατιστικά, έως και το ογδόντα τοις εκατό του συνολικού φορτίου UV που απορροφούν τα μάτια σε όλη τη διάρκεια της ζωής αποκτάται ακριβώς στην παιδική ηλικία. Συνεπώς, πρέπει να δίνουμε στην υγεία της όρασης των παιδιών μας την ίδια προσοχή όπως και στο δέρμα τους.
Οι πιο πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι η μακροχρόνια έκθεση των παιδικών ματιών στον ήλιο χωρίς προστασία μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την όραση σε μεγαλύτερη ηλικία. Σε τέτοιες περιπτώσεις απειλούν όχι μόνο οξέα προβλήματα όπως φλεγμονές του κερατοειδούς ή του επιπεφυκότα, αλλά και μακροπρόθεσμα ζητήματα, όπως ο καταρράκτης ή η εκφύλιση του αμφιβληστροειδούς. Από άποψη προστασίας της όρασης, είναι λοιπόν σημαντικό να εξοπλίσετε το παιδί με ποιοτικά και ασφαλή γυαλιά ηλίου.
Γιατί τα παιδιά χρειάζονται γυαλιά ηλίου;
Τα μάτια των μικρών παιδιών είναι σαφώς πιο ευαίσθητα και γι’ αυτό χρειάζονται μεγαλύτερη προστασία από των ενηλίκων. Τα παιδιά έχουν μεγαλύτερες κόρες και πιο διαυγή κρυσταλλοειδή φακό, γεγονός που επιτρέπει μεγαλύτερη διείσδυση των ακτίνων UV και δυνητικά μεγαλύτερη βλάβη. Η βλάβη από την UV ακτινοβολία είναι αθροιστική, συσσωρεύεται δηλαδή κατά την παιδική και εφηβική ηλικία – και μπορεί να εκδηλωθεί αργότερα.
Μεταξύ των οξέων προβλημάτων που προκαλεί η UV ακτινοβολία περιλαμβάνεται, για παράδειγμα, το έγκαυμα του κερατοειδούς, γνωστό ως φωτοκερατίτιδα, που προκαλεί πόνο, κοκκίνισμα των ματιών και δάκρυα. Η χρόνια έκθεση στην UV ακτινοβολία χωρίς προστασία μπορεί να οδηγήσει σε μακροχρόνιες βλάβες, όπως πρόωρη γήρανση των ματιών, ανάπτυξη καταρράκτη, εκφύλιση του αμφιβληστροειδούς ή βλάβη της ωχράς κηλίδας.
Επομένως, δεν πρόκειται μόνο για την άνεση του παιδιού, αλλά και για ένα μακροπρόθεσμο προληπτικό μέτρο. Οι ειδικοί συνιστούν να ξεκινά η χρήση γυαλιών ηλίου από την ηλικία των 6 μηνών. Όσο νωρίτερα μάθει το παιδί να φοράει γυαλιά, τόσο πιο πρόθυμα θα τα αποδέχεται ως μέρος της καθημερινότητάς του.
Ποιο υλικό γυαλιών ηλίου είναι κατάλληλο;
Η επιλογή του σωστού υλικού είναι το πρώτο βήμα ώστε το παιδί να θέλει να φορά τα γυαλιά. Τα πιο συνηθισμένα υλικά για τους σκελετούς παιδικών γυαλιών είναι το πλαστικό, το πολυκαρβονικό και εύκαμπτα υλικά όπως η σιλικόνη ή το καουτσούκ.
Οι πλαστικοί σκελετοί είναι οι πιο ελαφριοί και συχνά και οι οικονομικότεροι. Αν είναι από ποιοτικό πλαστικό, αντέχουν πολύ καλά στη συνηθισμένη φθορά. Προσοχή όμως στην ευθραυστότητα σε χτυπήματα – μια ποιοτική μάρκα πλαστικών σκελετών είναι πάντα καλύτερη από φθηνές πλαστικές απομιμήσεις.
Το πολυκαρβονικό συγκαταλέγεται στα πιο ανθεκτικά υλικά της αγοράς. Αυτά τα γυαλιά είναι σχεδόν άθραυστα, αντέχουν εξαιρετικά σε πτώσεις και κρούσεις και είναι ιδανικά για πολύ δραστήρια παιδιά. Ταυτόχρονα, το πολυκαρβονικό είναι ελαφρύ και άνετο, κάτι που είναι κρίσιμο για την άνεση στη συχνή χρήση.
Τα γυαλιά από καουτσούκ ή σιλικόνη προσφέρουν μέγιστη ευκαμψία και άνεση, ιδιαίτερα για τα πολύ μικρά παιδιά και τα νήπια. Το υλικό ακολουθεί το σχήμα του κεφαλιού του παιδιού και δεν ενοχλεί ούτε σε παρατεταμένη χρήση.
Όσον αφορά τους φακούς, το πολυκαρβονικό είναι ασφαλές, ελαφρύ, ανθεκτικό στις γρατζουνιές και σχεδόν άθραυστο. Για τους φακούς, να επιλέγετε πάντα εκείνους με την ένδειξη «UV400», που εξασφαλίζουν 100% απόκλειση των ακτίνων UVA και UVB.
Φίλτρα UV και κατηγορίες προστασίας
Τα γυαλιά που είναι κατάλληλα για μικρά παιδιά πρέπει πάντα να προσφέρουν 100% προστασία από την επιβλαβή UV ακτινοβολία. Απαραίτητη είναι η ένδειξη «UV400», που σημαίνει ότι τα γυαλιά μπλοκάρουν όλες τις ακτίνες έως μήκος κύματος 400 νανομέτρων (συμπεριλαμβανομένης της επικίνδυνης ακτινοβολίας UVA και UVB).
Εκτός από το φίλτρο UV, προσέξτε και την κατηγορία διαπερατότητας φωτός, που δηλώνεται με αριθμούς από 0 έως 4. Οι περισσότεροι ειδικοί προτείνουν για τις καθημερινές υπαίθριες δραστηριότητες των παιδιών γυαλιά κατηγορίας 3, τα οποία μπλοκάρουν 82 έως 92% του ορατού φωτός και είναι γενικής χρήσης.
Συνιστούμε να μην αγοράζετε γυαλιά χωρίς ένδειξη φίλτρου UV, γιατί μπορεί να προκαλέσουν περισσότερο κακό παρά καλό. Τα σκοτεινά γυαλιά χωρίς προστασία UV διαστέλλουν τις κόρες, επιτρέποντας έτσι μεγαλύτερη διείσδυση των ακτίνων UV στο μάτι.
Πώς να επιλέξετε το σωστό μέγεθος και σχήμα γυαλιών ηλίου για παιδιά;
Στα μικρά παιδιά τα πολύ μεγάλα γυαλιά συχνά γλιστρούν, κάτι που είναι ενοχλητικό. Αντίθετα, τα υπερβολικά στενά γυαλιά πιέζουν το παιδί και εκείνο αρνείται να τα φορέσει. Να επιλέγετε πάντα παιδικά γυαλιά που κάθονται σωστά στη μύτη και στα αυτιά, δεν γλιστρούν προς τα κάτω ούτε στο πλάι. Τα γυαλιά πρέπει να καλύπτουν ολόκληρη την περιοχή γύρω από τα μάτια και να προστατεύουν την όραση από όλες τις γωνίες, συμπεριλαμβανομένης της επάνω πλευράς, που συχνά εκτίθεται στο ηλιακό φως. Ιδανικό είναι το στρογγυλεμένο σχήμα ή ο λεγόμενος wrap-around σχεδιασμός, όπου ο σκελετός αγκαλιάζει ελαφρώς το πρόσωπο.
Κατά τη δοκιμή, δώστε προσοχή στο αν τα γυαλιά πιέζουν το παιδί στη μύτη, πίσω από τα αυτιά ή στους κροτάφους. Δοκιμάστε επίσης ένα πρακτικό κόλπο – αφήστε το παιδί να γείρει το κεφάλι μπροστά και πίσω. Αν τα γυαλιά μένουν άνετα στη θέση τους χωρίς να γλιστρούν, έχετε βρει το σωστό μέγεθος.
Πώς να πείσετε το παιδί να φορά με χαρά γυαλιά ηλίου;
Η αντίσταση των παιδιών στη χρήση γυαλιών ηλίου είναι πολύ συνηθισμένη, επειδή στην αρχή τα αντιλαμβάνονται ως ξένο αντικείμενο που τα περιορίζει στην κίνηση και στο παιχνίδι. Ξεκινήστε με θετική ενίσχυση. Όταν το παιδί πάρει για πρώτη φορά γυαλιά, δημιουργήστε μια ευχάριστη ατμόσφαιρα γύρω από αυτό. Παρουσιάστε τα γυαλιά ως κάτι ξεχωριστό και ενδιαφέρον. Για παράδειγμα, ως μέρος του εξοπλισμού ενός διάσημου αθλητή, μιας αγαπημένης κινουμένης φιγούρας ή ως ένα μαγικό αντικείμενο με παραμυθένια ιστορία στο παρασκήνιο.
Ένα ακόμη αποτελεσματικό κόλπο είναι να δίνετε το παράδειγμα. Τα παιδιά μιμούνται ευχαρίστως τους γονείς και τα μεγαλύτερα αδέλφια. Αν λοιπόν εσείς οι ίδιοι χρησιμοποιείτε τα γυαλιά σας τακτικά και εμφανώς, το παιδί θα τα θέλει κι αυτό.
Το βασικό κριτήριο κατά την αγορά γυαλιών ηλίου θα πρέπει να είναι η πιστοποιημένη προστασία UV, το σωστό μέγεθος και η άνεση στη χρήση. Μην περιμένετε τον πρώτο δυνατό ήλιο και εφοδιάστε τα παιδιά σας με ποιοτική προστασία ματιών από τώρα.