Κατά την προσχολική περίοδο του παιδιού σημειώνεται έντονη ανάπτυξη δεξιοτήτων, οι οποίες θα έχουν καθοριστική σημασία για τη μελλοντική επιτυχία στο σχολείο και στη ζωή. Σε αυτή την ηλικία τα παιδιά jsou ιδιαίτερα δεκτικά σε νέες πληροφορίες και ικανότητες.
Οι γονείς συχνά αναρωτιούνται: «Γνωρίζει το παιδί μου αρκετά; Είναι έτοιμο για το σχολείο;». Το αν είναι έτοιμο καθορίζεται από μερικές σημαντικές δεξιότητες — κυρίως η γραφή (γραφικοκινητικές δεξιότητες), οι αριθμητικές έννοιες (μαθηματικές αντιλήψεις) και η ικανότητα συγκέντρωσης (προσοχή και συγκέντρωση). Η κατάκτηση αυτών των βάσεων ενισχύει την αυτοπεποίθηση του παιδιού και διευκολύνει την έναρξη στην πρώτη τάξη.
Πώς να μάθετε στο παιδί να γράφει;
Το ενδιαφέρον για τη γραφή εμφανίζεται στα παιδιά μεμονωμένα, αλλά συχνότερα γύρω στον τέταρτο έως πέμπτο χρόνο της ζωής. Είναι φυσικό αν το παιδί αρχίσει να δείχνει ενδιαφέρον νωρίτερα ή αργότερα. Σημαντικό είναι να εντοπιστεί έγκαιρα αυτό το ενδιαφέρον και να υποστηριχθεί κατάλληλα. Κρίσιμη προϋπόθεση για επιτυχημένη γραφή είναι η σωστή ανάπτυξη της λεπτής κινητικότητας και η ικανότητα συντονισμού χεριού και ματιών. Μπορείτε να βοηθήσετε τα παιδιά με παιχνίδια όπου περνούν χάντρες, ζωγραφίζουν και αντιγράφουν απλά σχήματα. Το παιδί είναι έτοιμο για γραφή όταν από μόνο του αρχίζει να μιμείται γραφή, σκίτσα ή απλά σχήματα.
Μπορείτε να βοηθήσετε το παιδί αγοράζοντας κατάλληλα βοηθήματα. Μαγνητικοί πίνακες ζωγραφικής, πίνακες άμμου για ζωγραφική με το δάχτυλο, εργονομικές κηρομπογιές και τριγωνικά μολύβια συγκαταλέγονται στα καλύτερα μέσα για την ανάπτυξη σωστής λαβής και κινητικών δεξιοτήτων. Τα γραφοκινητικά φύλλα εργασίας επιτρέπουν στα παιδιά να αποκτούν σταδιακά σιγουριά στο χέρι με διάφορα σχήματα και μοτίβα.
Στις δραστηριότητες μπορείτε να εντάξετε και άλλες κινητικές ασκήσεις. Για παράδειγμα, δημιουργικές εικαστικές δραστηριότητες όπως σχέδιο, ζωγραφική ή μοντελοποίηση με πλαστελίνη. Κατάλληλες είναι δραστηριότητες που δεν αφήνουν τα παιδιά παθητικά, αλλά απαιτούν συγκεκριμένη χρήση των χεριών – κόλληση, ζούληγμα ή δίπλωμα χαρτιού. Καθεμία από αυτές τις δραστηριότητες δυναμώνει τους μύες του χεριού, τη λεπτή κινητικότητα και ταυτόχρονα διασκεδάζει τα παιδιά.
Πότε να ξεκινήσετε με τους αριθμούς;
Το μέτρημα αποτελεί σημαντικό μέρος της προσχολικής εκπαίδευσης. Ένα παιδί που κατανοεί βασικές μαθηματικές έννοιες, όπως αριθμοί, σύγκριση μεγεθών, ποσότητες και ταξινόμηση αντικειμένων, εντάσσεται ευκολότερα στη σχολική διαδικασία. Οι μαθηματικές ικανότητες επηρεάζουν τη λογική και αναλυτική σκέψη, που με τη σειρά τους υποστηρίζουν τη γενικότερη ικανότητα επίλυσης προβλημάτων.
Ξεκινήστε να παρουσιάζετε τα μαθηματικά στο παιδί μέσα από καθημερινές δραστηριότητες. Ο αριθμός των κομματιών φρούτου που παίρνει για δεκατιανό, πόσα βήματα από την πόρτα μέχρι το τραπέζι, πόσα μαχαιροπίρουνα χρειάζονται στο τραπέζι.
Τι θα λέγατε για την ανάγνωση;
Ένα παιδί που είναι έτοιμο να αρχίσει να μαθαίνει να διαβάζει παρουσιάζει μερικά χαρακτηριστικά σημάδια. Μεταξύ αυτών είναι, για παράδειγμα, το ενδιαφέρον για τα γράμματα, η ικανότητα να συγκεντρώνεται για τουλάχιστον 15–20 λεπτά, η αναγνώριση ορισμένων γραμμάτων ή ήχων, το ενδιαφέρον για την περιήγηση σε βιβλία, η ικανότητα να αφηγείται μια απλή ιστορία με βάση εικόνες ή να εκφράζει περιέργεια σχετικά με τον γραπτό λόγο. Σημαντική είναι επίσης η ικανότητα φωνητικής διάκρισης τουλάχιστον μέρους των φθόγγων.
Προσφέρετε στο παιδί άφθονη γλωσσική διέγερση. Ήδη από πολύ μικρή ηλικία να του διαβάζετε παραμύθια, να λέτε ποιηματάκια, να αφηγείστε με δικά σας λόγια ιστορίες, να παίζετε λεκτικά παιχνίδια. Έτσι το παιδί θα διευρύνει το λεξιλόγιό του, θα αναπτύξει τις γλωσσικές του ικανότητες και ταυτόχρονα θα αρχίσει να αντιλαμβάνεται τον γραπτό λόγο ως κάτι ενδιαφέρον που αξίζει να ανακαλύψει.
Τα παιδιά μαθαίνουν καλύτερα με τη μέθοδο του παιχνιδιού. Ξεκινήστε με απλές δραστηριότητες όπως αντιστοίχιση γραμμάτων ή εικόνων σε καρτέλες, παιχνίδι μνήμης με γράμματα (pexeso), χρήση μαγνητικών γραμμάτων στο ψυγείο, παίζοντας το παιχνίδι «με ποιον ήχο ξεκινά η λέξη», τραγουδώντας το αλφάβητο ή παίζοντας αινίγματα.
Ωστόσο, μην απογοητεύεστε αν το παιδί σας δεν δείχνει ενδιαφέρον για ανάγνωση, γραφή ή μαθηματικά. Ή αν δεν έχετε χρόνο να ασχοληθείτε με την ανάπτυξη αυτών των δεξιοτήτων με το παιδί. Με την πρώτη τάξη θα τα αναλάβουν οι εκπαιδευτικοί στο σχολείο. Δική τους δουλειά είναι να διδάσκουν τα παιδιά και να καλλιεργούν τυχόν ταλέντα.